Dwa miesiące temu w Pyzdrach odbyła się konferencja pod tytułem: „Terra Pisdriensis – dawniej i dziś – krajobraz chroniony – regulacje i realia”. W czasie jej trwania zwrócono się do naszego stowarzyszenia z prośbą o pomoc w zachowaniu i niedopuszczenie do rozbiórki budynku administracyjno-usługowego położonego w Pyzdrach zlokalizowanego w bloku zabudowy powstałej na ruinach zamku (działka o numerze geodezyjnym 1089/2).
Dokładnie chodzi o budynek administracyjno-usługowy znajdujący się na terenie zespołu zamku w Pyzdrach, wpisanego do rejestru zabytków pod nr 120/A decyzją z dnia 1 czerwca 1968 roku [widoczny na zdjęciu]. Pochodzi on z okresu drugiego rozbioru Rzeczypospolitej, czyli ma ponad 200 lat. Jego wygląd został w okresie PRL-u mocno zmieniony, ale nadaj jest on wartościowy i można przywrócić mu dawną świetność. 
Jego obecny właściciel chciał jego wyburzenia, w związku z czym wystąpił do Wielkopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z wnioskiem o zgodę na wyburzenie. Dnia 26 stycznia 2018 roku konserwator wydał pozwolenie na prowadzenie robót rozbiórkowych na tym obszarze. Stało się tak, ponieważ konserwator nie posiadał pełnej wiedzy o wartości obiektu. W związku z tym dostarczyliśmy rys historyczny i poprosiliśmy konserwatora o ponowne przeanalizowanie dokumentacji i wznowienie postępowania. Po kilku dniach otrzymaliśmy odpowiedź, że konserwator wydał postanowienie o wznowieniu postępowania.
Mamy nadzieję, że obiekt nie zniknie z Pyzdr, tylko zostanie pieczołowicie odrestaurowany i będzie służył mieszkańcom przez kolejne lata. Zyska też na tym cała zabudowa powstała na ruinach zamku królewskiego, a trzeba powiedzieć, że obiekty pozamkowe mają spory potencjał turystyczny.
Historia budynku
Po drugim rozbiorze Polski w 1793 roku władze pruskie przystąpiły do przebudowy zamku królewskiego – siedziby starosty pyzdrskiego oraz rozpoczęły wznoszenie budynku. Po upadku Napoleona władze pruskie ulokowały w budynku administrację powiatu pyzdrskiego. Przejęcie Pyzdr w wyniku postanowień kongresu wiedeńskiego w maju 1815 roku przez władze rosyjskie doprowadziło wkrótce do likwidacji powiatu. Budynek odtąd zaczął pełnić rolę najdalej wysuniętego na zachód rosyjskiego imperium carskiego Urzędu Celnego. Następnie w czasie I wojny światowej budynek został zajęty przez pruskie władze wojskowe organizując w nim siedzibę garnizonu wojskowego. To właśnie z tym budynkiem wiąże się jedna z najważniejszych akcji zbrojnej Polskiej Organizacji Wojskowej w Pyzdrach. Dnia 11 listopada 1918 roku doszło do brawurowego ataku oddziałów POW na budynek, w którym broniły się wojska pruskie. Przed sobą POW-iacy mieli liczącą 80 żołnierzy załogę broniącą „Ortskomando”. Mimo przewagi doszło jednak do zdobycia i rozbrojenia broniących się w nim żołnierzy niemieckich. Po odzyskaniu niepodległości i praw miejskich nowe władze założyły w budynku Miejskie Gimnazjum Koedukacyjne. W jego organizację włączyli się dwaj księża – proboszcz Franciszek Cywiński oraz wikary Stefan Downar (późniejszy proboszcz pyzdrski, poseł na Sejm, zamordowany w Dachau). Gimnazjum działało w latach 1918-1931. W tym czasie pracowało i uczyło się w nim wiele zasłużonych osób – na przykład: Stefan Korboński (powstaniec śląski i warszawski, polityk i publicysta, działacz Polskiego Państwa Podziemnego), Stanisław Zaborowski (powstaniec wielkopolski i warszawski), Józef Duczmal (powstaniec wielkopolski), Henryk Kubik – później ojciec Leander (benedyktyn, zamordowany przez gestapo), Ignacy Tłoczek (architekt, urbanista, profesor Politechniki Warszawskiej). Wśród absolwentów są również żołnierze i powstańcy warszawscy: Jan Oleniczak, Tadeusz Mazowiecki, Zdzisław Kosmalski – oficerowie zamordowani w 1940 roku przez NKWD w Charkowie oraz Ludwik Gawrych (członek Narodowej Organizacji Wojskowej i Armii Krajowej, dowódca Batalionu „Gustaw” w powstaniu warszawskim).
